Home>Project>Dorpsplein Balgerhoeke, Eeklo
{"slide_to_show":"1","slide_to_scroll":"1","autoplay":"true","autoplay_speed":"3000","fade":"false","speed":"300","arrows":"true","dots":"false","loop":"true","nav_slide_column":5,"rtl":"false"}

Dorpsplein Balgerhoeke, Eeklo


Het plein voor de kerk van Balgerhoeke is niet langer een parkeerplaats. Het is teruggegeven aan de inwoners, het is een ontmoetings- en feestplek geworden. De inwoners hadden een belangrijke stem in het ontwerp van de herinrichting.

Door het centrum van Balgerhoeke loopt de N455. Op termijn zal die, na de herinrichting van de nabijgelegen N49, omgevormd worden tot een lokale weg. Het dorpsplein en de kerk liggen aan de N455. De kleuter- en lagere school die ook leerlingen van Sint-Laureins, Adegem en Maldegem aantrekt, is vlakbij gelegen. De ruimte voor de kerk werd vooral gebruikt voor het schoolparkeren.

Het vroegere stationsdomein sluit direct aan op het dorpsplein. Er wordt nog actief met toeristische stoomtreinen gereden op de voormalige spoorverbinding Eeklo-Maldegem. Op de plaats van het afgebroken stationnetje werd een buurtpetanquebaan aangelegd, waardoor het plein geen wand meer had aan de zijde van de spoorweg.

Dorpswandeling

In 2008 organiseerden de inwoners van Balgerhoeke samen met het stadbestuur een dorpswandeling. Daaruit kwam een denkgroep tot stand die volgende onderzoeksvragen formuleerde. Kan het parkeren geherlokaliseerd worden? Kan de ruimte voor de kerk samen met de aanwezige ondergrondse schuilkelder weer een plein worden? Hoe kan er terug ruimtelijke eenheid komen? Op basis van deze vragen werd een eerste aanzet tot concept voor de herwaardering van de dorpskern opgemaakt.

De onderzoeksvragen en het concept van de bewoners werden door de stad mee opgenomen in het bestek voor het aanstellen van een ontwerpbureau. De doelstelling van het herwaarderingsproject was de woonkern verkeersveiliger en leefbaarder maken voor zowel de school(kinderen) als de omwonenden. Het kerkplein en omgeving terug tot hun recht laten komen als leefcentrum van Balgerhoeke en de omgevingskwaliteit verhogen, waren belangrijke aandachtspunten. Het opwaarderen van de dorpskern als recreatieve uitvalsbasis naar het noordelijk Krekengebied en als aanknooppunt met de geplande fietsroute langs de spoorweg Eeklo-Maldegem en de stoomtrein op de spoorweg Eeklo-Maldegem stond eveneens op de agenda.

Basisprincipes

Essentieel voor de stad was dat een landschapsarchitect als ontwerper het dossier in handen zou nemen. Er werd gestart met een ruim overleg met alle mogelijke betrokkenen, in het bijzonder de bewoners en de schoolgemeenschap. Door middel van praatplannen en schetsen over de vormgeving van de ruimte werd verder gewerkt naar een ontwerpplan.

In verband met het verkeer en de toegankelijkheid werden volgende basisprincipes voor de inrichting gehanteerd: het STOP-principe, een veilige schooluitgang – zone 30, een verruimde schooluitgang met spreiding van de fietsers en voetgangers over het plein, het gebruik van  een klassiek wegprofiel of een erfaanleg. Rond de ruimtevorming door gevelwanden en bomen werd rekening gehouden met de visuele relatie tussen de kerk en de nabijgelegen ijzeren spoorwegbrug, het historisch gegeven dat voor de kerk een eigen ruimtelijke entiteit (tuin) lag, de maatvoering van pleinen, het ervaren van een aangename ruimte, het visueel doorbreken van het ‘doorgaand’ karakter van de gewestweg, het samenbrengen van meerdere ruimtelijke gradiënten tot één plein.

Terug aan de bewoners

In het ontwerp is gekozen om het plein terug te geven aan de bewoners. Het is ontworpen als een ontmoetings- en feestplek. Een duurzame bomenstructuur zorgt ervoor dat het plein op lange termijn een eigen karakter en esthetiek blijft behouden. Onder de bomen is er petanquemogelijkheid en ruimte om te zitten en te kuieren. Een lange zitbank geeft mee vorm aan de picknick- of ontmoetingsplaats. Er is ruimte voor het inplanten van een kunstig speelelement. Daartoe werd een ontwerpwedstrijd voor kinderen georganiseerd. Het winnend ontwerp ‘De Handen’ is eind 2012 geplaatst.

Aan de spoorweg is er een knooppunt voor fietsers, voetgangers, stoomtrein en auto’s met een infopunt en laadpunt voor elektrische fietsen onder een zonneluifel (zonnepanelen). Het is een toeristische uitvalsbasis voor het Meetjesland. De luifel geeft een nieuwe wand aan het plein. De haltevoorzieningen voor openbaar vervoer en de toeristische stoomtrein werden opgewaardeerd.

Het parkeren werd van het plein weggehaald en geconcentreerd in een zone waar het parkeerterrein meervoudig kan worden gebruikt (school, kerkbezoek, recreanten, horeca…).  De mobiliteitsambtenaar en de dienst sociale zaken keken toe op de toegankelijkheid voor minder mobiele personen. In samenwerking met de milieu- en groendienst werd de pesticidentoets op het ontwerp toegepast. Zo kan het plein nu extensief worden onderhouden waarbij  het gebruik van biociden wordt vermeden.

Aandacht voor een globale aanpak, duurzaamheid, overleg en communicatie vormden de basis en de leidraad voor dit project. Ook na de feestelijke opening was er verder overleg tussen de school en de stad om ouders, leerkrachten en leerlingen met de nieuwe mobiliteitssituatie te leren omgaan.