Home>Project>Driekoningenstraat-Statiestraat, Antwerpen
{"slide_to_show":"1","slide_to_scroll":"1","autoplay":"true","autoplay_speed":"3000","fade":"false","speed":"300","arrows":"true","dots":"false","loop":"true","nav_slide_column":5,"rtl":"false"}

Driekoningenstraat-Statiestraat, Antwerpen


De Statiestraat/Driekoningenstraat maken deel uit van de ruggengraat van Oud-Berchem. De aanleg met natuursteenmaterialen versterkt die verankering in het grotere geheel. Het invoeren van eenrichtingsverkeer schept ruimte voor brede stoepen, straatmeubilair, fietsenstallingen, bomen. De as is een volwaardig, zacht alternatief voor de drukke Binnensingel.

De as Driekoningenstraat-Statiestraat is het kloppend hart van Oud-Berchem. Hij loopt tussen Berchem-Station en de Grote Steenweg. Het district wilde met de heraanleg een sterke impuls geven aan de vernieuwing van deze winkelstraat.
Om de leefbaarheid, verblijfskwaliteit en verkeersveiligheid van de straat te verhogen, besliste de stad Antwerpen om eenrichtingsverkeer in te voeren, in de richting van het station. Dat maakte het mogelijk om de stoepen te verbreden zodat deze uitnodigend en veiliger zijn om te winkelen. De straat is ingericht als zone 30 met gemengd verkeer en met fietsers in de tegenrichting. Dat dwingt het gemotoriseerd verkeer tot aangepaste snelheid. De route is een volwaardig, zacht alternatief parallel aan de drukke Binnensingel.

Groter geheel

Het ontwerpbureau beklemtoonde van bij het begin de ligging van de winkelstraat centraal in de negentiende-eeuwse gordel en het belang van de continuïteit van de as Dageraadplaats-Van Hombeeckplein als ruggengraat van Oud-Berchem. Die as vertrekt aan de Dageraadplaats in de wijk Zurenborg en loopt via de Cogels Osylei, het Reyckaertplein, de Statiestraat/Driekoningenstraat over de Grote Steenweg tot aan het Van Hombeeckplein in de Vijfhoekwijk. Vandaar de keuze voor natuursteenmaterialen (gréskassei voor stoepen en pleinen, borduren in blauwe hardsteen). Ze refereren naar andere recente herinrichtingsprojecten op deze as (Dageraadplaats en Ryckaertplein) en geven de straat allure, juist door ze sterk te verankeren in het grotere geheel. Om geluidsoverlast door bus- en autoverkeer te beperken, is de 4,4 meter brede rijweg aangelegd in een verstevigd zwart asfalt. Dit levert ook een hoog fietscomfort.

Zitbanken en tronen

Het specifiek ontworpen straatmeubilair – zitbanken en drie tronen – en de nieuwe elektriciteitscabine in granitobeton zetten letterlijk de kroon op het werk. Hun patroon en kleuren zijn enerzijds geïnspireerd op oude keukenvloermotieven zoals die terug te vinden zijn in de talrijke burgerwoningen van Oud-Berchem, anderzijds verwijzen ze naar de tegelpatronen van de arcades op de spoorverbinding Berchem-Antwerpen Centraal. Het zitmeubilair geeft de straat een kleurrijk accent en een eigen lokale identiteit, sterk verankerd in het collectieve geheugen.
Een spel van wisselende hoogteverschillen tussen rijweg en borduur verhindert waar nodig dubbel parkeren en garandeert een vlotte doorstroming. De zorgvuldige detaillering van de boordstenen en de overgang van parkeerplaatsen naar verruimde stoepen op de hoeken, biedt ruimte voor bomen in het straatbeeld en vergemakkelijkt het veilig oversteken. Aan belangrijke gebouwen, zoals het cultuurcentrum, zijn de trottoirs breed gehouden en werden voldoende fietsenstallingen geplaatst.
In de verkeersorganisatie ter hoogte van het station is ruimte voorzien voor de latere doortrekking van een tramlijn langs de spoorwegberm onder de brug naar het Ryckaertplein. Hier zijn ook taxistandplaatsen en een kiss&ride-zone geïntegreerd. Daarnaast plant Infrabel in de nabije toekomst langs deze zijde van het station een nieuwe, ruime fietsenstalling. In het wedstrijdontwerp suggereerde het ontwerpbureau daarvoor een gebouw met meerdere verdiepingen, met directe fietsaansluiting over de Antwerpse Ring heen, parallel aan de spoorwegbrug.

Bruisend

Het ontwerp speelt ook in op belangrijke dwarsrelaties in de wijk Oud-Berchem. Vooral de as Victor Jacobslei-Sint-Mariagasthuis is daarbij van belang. Deze mooie brede straat met architecturale perspectieven op de Sint-Hubertuskerk en het Mariagasthuis, grote lindebomen en brede grasplantsoenen, werkt sterk oriënterend. Op vraag van Erfgoed en omwonenden is de aftandse en bovengrondse elektriciteitscabine verplaatst en vervangen door een ondergrondse cabine waardoor de ruimtelijke continuïteit in de straat wordt hersteld. Het stijgpunt van de nieuwe elektriciteitscabine werd net als het straatmeubilair uitgevoerd in granitobeton en is een blikvanger in de straat.
Het vernieuwde Jochemsplein langs de Grote Steenweg vormt een verwelkomende en uitnodigende toegang tot de winkelstraat. De fonteinen zijn al sinds dag één een trekpleister voor jong en oud. Het geluid van het klaterende water filtert het verkeerslawaai. De bestaande bomen (Parotia’s) werden zoveel mogelijk behouden. Er rond werd een plantbak gemaakt, opgevuld met brique pilée (gemalen baksteen), een waterdoorlatend materiaal en kleurrijke toets die verwijst naar de recente aanleg van het Ryckaertplein. Het plantvak werd aangevuld met meerstammige Parotia’s als bijkomende buffer naar de drukke steenweg.
De heraanleg Driekoningenstraat/Statiestraat is opgeleverd in oktober 2011, de wijk reageert enthousiast, Berchem bruist weer. Het ontwerpteam kreeg intussen ook de opdracht voor de heraanleg van het Van Hombeeckplein, zodat het concept verder kan doorlopen tot over de Grote Steenweg.