Home>Project>Frans Halsplein, Antwerpen
{"slide_to_show":"1","slide_to_scroll":"1","autoplay":"true","autoplay_speed":"3000","fade":"false","speed":"300","arrows":"true","dots":"false","loop":"true","nav_slide_column":5,"rtl":"false"}

Frans Halsplein, Antwerpen


Een urban jungle

Het Frans Halsplein in de Antwerpse binnenstad was tot voor kort nauwelijks zichtbaar, verstopt achter dichte bomenrijen en heestervegetatie. Nu is het een hedendaags, open en levendig stedelijk park met stedelijke en buurtgerichte voorzieningen voor jong en oud.

Het Frans Halsplein ligt in de Atheneumbuurt, tussen de Sin-Jacobsmarkt en de Kattenstraat, en vlakbij de Ossenmarkt die gelijktijdig ontworpen werd. Vóór de heraanleg ontnam een dichte bomenrij met heestervegetatie het zicht op het plein vanaf de Sint-Jacobsmarkt. Ook de andere randen werden gevormd door hoge heestervegetatie en dat veroorzaakte een onveiligheidgevoel bij de gebruikers.

De rest van het plein bestond uit een grote open vlakte met eenzijdig gebruik en weinig differentiatie. In 2004 besliste het district Antwerpen om het Frans Halsplein te vernieuwen tot een aantrekkelijk, groen buurtplein met bijzondere aandacht voor kinderen en senioren. De nabijgelegen Ossenmarkt zou een complementaire invulling krijgen als verblijfsplein voor bewoners, toeristen en studenten, met veel ruimte voor terrassen en activiteiten.

Groene onderlaag, stedelijk grid

Het vertrekpunt voor de ontwerper was de wens om het Frans Halsplein om te vormen tot een stedelijk park, een groene ruimte voor verschillende activiteiten en buurtfuncties. Het voorstel om het plein te ontwikkelen tot een ‘urban jungle’ werd positief onthaald en was de basis voor het ontwerp.

Op de grasvlakte werden grasheuvels gecreëerd, beplant met siergrassen (Festuca gautieri). De bestaande bomen werden maximaal behouden. Het heuvelachtige landschap en de bomen vormen een groene, golvende en natuurlijke onderlaag.

Deze groene onderlegger wordt letterlijk doorsneden door een stedelijk grid waarop de noodzakelijke voorzieningen zijn ingeplant.

Twee wegeltjes, drie strips

De pleinvlaktes zijn opgespannen tussen twee ontsluitingswegen aan de bebouwingsranden. Die parallelle wegen maken een functionele fiets- en voetgangersverbinding over het plein heen mogelijk en geven toegang tot de woningen, de ondergrondse parking en de garages. De ontwerper heeft deze functionele verbindingen in het landschap geïntegreerd als wegeltjes van drie meter breed in bruingebakken kleiklinkers in waalformaat.

Tussen deze twee wegeltjes zijn strips aangebracht met daarop de stedelijke en buurtgerichte voorzieningen. Aan de kant van de Sint-Jacobsmarkt kreeg de activiteitenstrip een meer stedelijk karakter, om aan de kant van de Kattenstraat over te gaan naar een meer besloten buurtfunctie en een speelruimte voor kinderen.

Elke stedelijke strip heeft een eigen verhardingsmateriaal in functie van het daaraan gekoppelde gebruik, zonder dat de samenhang van het geheel daarbij verdwijnt. Aan de kop, ter hoogte van de Sint-Jacobsmarkt, biedt een stedelijk en open plein ruimte aan terrassen en stedelijke activiteiten. De verharding van het plein sluit aan bij de voorziene verhardingen van het beeldkwaliteitplan, namelijk de merwe basalttegel. Enkele bomen en de volledige heesterbeplanting werden gerooid zodat een open en herkenbaar plein is ontstaan. Verder kreeg deze stedelijke strip los ingeplante zitstoelen, een aanplakzuil, een ondergrondse glascontainer en een fietsenstalling.

Centraler op het plein kwam er stedelijke sportstrip met pannafield (minivoetbalveld), enkele parkeerplaatsen en zitbanken op een gepolierde betonnen verharding.

Ter hoogte van de schoolingang werd een centrale as gecreëerd, een soort boulevard met zitbanken aan de rand, eveneens in een gepolierde betonnen verharding.

Aan de Kattenstraat ten slotte is er een speelstrip met een valdempende rubberen vloer en speeltuigen voor kinderen van verschillende leeftijden.

Informele route

Het Frans Halsplein moet in eerste instantie een hedendaagse, aantrekkelijke, open en levendige ruimte worden waar het aangenaam vertoeven is. Een plek om te zitten, te wandelen, te spelen, te verblijven. Een plek voor senioren, voor jongeren, voor kinderen. Naast de functionele wegeltjes langsheen de bebouwing, werd daarom ook een minder rechtstreekse aangename wandelroute aangelegd. Ze bestaat uit betonnen bedrijfsvloerplaten en verbindt de verharde strips met elkaar.