Home>Project>Hemelwateras Edegemsesteenweg, Kontich
{"slide_to_show":"1","slide_to_scroll":"1","autoplay":"true","autoplay_speed":"3000","fade":"false","speed":"300","arrows":"true","dots":"false","loop":"true","nav_slide_column":5,"rtl":"false"}

Hemelwateras Edegemsesteenweg, Kontich


Kontich werkt aan een veilige en klimaatbestendige inrichting van de publieke ruimte. Langs de Edegemsesteenweg is in 2018 een strategische hemelwateras aangelegd die de groenblauwe verbinding maakt tussen het centrum en de vallei van de Edegemsebeek. Een waterplein, wadi’s en open grachten maken van de omgeving een veilig en duurzaam openbaar domein.

Het project van de Edegemsesteenweg was zowel maatschappelijk als politiek een grote uitdaging. Het was namelijk de eerste herontwikkeling waarbij de gemeente op een doorgedreven manier nadacht over klimaatadaptatie in de stedelijke omgeving. Het projectgebied had immers een uitgesproken verkeersfunctie in het kleinstedelijke weefsel. De verkeersveiligheid en de woon- en verblijfskwaliteit werden ernstig onderdrukt door koning auto. Er was weinig kwalitatief groen in de omgeving, grijsgrauwe verhardingen waren dominant.

Koppelkansen valoriseren

Bij aanvang van het project waren de klimaatambities bij de bevolking en op bestuursniveau veeleer beperkt, er werd vooral gesproken over een verfraaiing van de omgeving. Toch werden al in het ontwerpproces zoveel mogelijk stakeholders betrokken via een goed doordacht participatie- en communicatietraject. Dankzij deze grondige aanpak werd er uiteindelijk een enorm groot draagvlak gecreëerd voor hoge klimaatambities. Cruciaal is het inzetten op de valorisatie van belangrijke koppelkansen. De beoogde publieke en verkeerstechnische functies moesten immers met elkaar verzoend worden. Het groenblauwe netwerk moest dus garant staan voor de regenwaterafvoer van een zeer groot gebied, meer verkeersveiligheid door een uitgebreid netwerk van veilige en comfortabele wandel- en fietsroutes, een verbeterde leefbaarheid op het vlak van wonen, werken, recreatie en ontspanning.

Multifunctioneel waterplein

Het pronkstuk van het uitzonderlijke en complexe project is het waterspeelplein met een belangrijke waterbergende functie. Een kinderraad besliste, samen met de bewoners, mee over de inrichting. De zogenaamde infiltratiekom kreeg de vorm van een symbolische soepkom met lepel waarin en waarrond natuurlijke speelelementen zijn geplaatst. Het plein is nu een groene speelomgeving voor kinderen uit de buurt en een plek in de natuur waar bewoners elkaar kunnen ontmoeten, onthaasten en vertoeven. Het waterplein zorgt ook voor een klimaatrobuust optimum. Onder de infiltratiekom is een ondergronds bufferbekken gebouwd van 840 m³, twee keer de grootte van het gemeentelijk zwembad. Het zichtbaar en tastbaar verankeren van het hemelwater in de publieke ruimte zorgt ook voor meer bewustzijn bij de bevolking voor het belang van hergebruik van (regen)water, infiltratie en het vasthouden aan de bron.

Water en groen

In het volledige projectgebied is sterk ingezet op ontharding en het reserveren van ruimte voor water en groen. De verweving van plantsoenen en park als hoogwaardige groene elementen versterkt, naast het vasthouden van regenwater, ook ecologie en biodiversiteit in de woonkern van Kontich. Waar verharding onvermijdelijk was, is maximaal ingezet op circulair materiaalgebruik en de integratie van blauwgroene structuren. Zo wordt er een zachte overgang gemaakt tussen wonen, verkeer en natuur, en worden tegelijk de verblijfskwaliteit en veiligheid in het centrum versterkt.

Toonaangevend, klimaatadaptief ontwerp

Voor dit project is op een doorgedreven en geïntegreerde manier nagedacht over het slim en klimaatadaptief ontwerpen van de publieke ruimte, met een meerwaarde voor de omgeving. En het zet de noodzaak van een multidisciplinaire aanpak in de verf: de nauwe samenwerking tussen de stakeholders en experts infrastructuur (riolering, wegenis…), water (hydraulische modelleringen, Sirio-berekeningen…), milieu (grondonderzoek, sloopopvolging, bemalingsstudie, milieuvergunning, groeninventarisatie, groenplan…) en ruimte (mobiliteit, fietsinfrastructuur, landschapsontwerp…) was cruciaal. De partners Aquafin en Vlario stellen, via het platform Blauw Groen Vlaanderen (www.blauwgroenvlaanderen.be), het project voor als een voorbeeld voor toekomstige publieke-ruimteprojecten op het vlak van materialisatie, groenblauwe, klimaatbestendige en duurzame inrichting. Voor Kontich is het alleszins de katalysator geweest voor de versnelde transitie naar een klimaatbestendige gemeente.