Home>Project>Oude Spoorweg, Gent-De Pinte
{"slide_to_show":"1","slide_to_scroll":"1","autoplay":"true","autoplay_speed":"3000","fade":"false","speed":"300","arrows":"true","dots":"false","loop":"true","nav_slide_column":5,"rtl":"false"}

Oude Spoorweg, Gent-De Pinte


Het Parkbos is een groenpool of een uitgestrekt park- en natuurgebied van 1200 hectare in Gent, De Pinte en Sint-Martens-Latem. Het wordt ingericht met een mix van open landschap en bos, een recreatief netwerk voor wandelaars, fietsers en ruiters, speelbossen en picknickplaatsen. Centraal in deze groene long ligt een oude spoorwegbedding. Ze is, met een knipoog naar het verleden, omgevormd tot een recreatieve as en een fietssnelweg tussen Gent en De Pinte.

Het Parkbos op het grondgebied van Gent, De Pinte en Sint-Martens-Latem ligt grotendeels in een beschermd landschap met heel wat kasteeldomeinen, dreefbomen, open bulkenlandschappen en bossen. De Oude Spoorweg is een verlaten spoorwegbedding centraal in het gebied. Ze maakte vroeger deel uit van lijn 75 die het voormalige treinstation Gent-Zuid verbond met Kortrijk. Het stuk tussen de stations Gent-Zuid en De Pinte werd geopend in 1838. Met de bouw van het treinstation Gent-Sint-Pieters kwam het traject naar Kortrijk noordelijker te liggen. Het spoor tussen Gent-Zuid en De Pinte had geen functie meer en werd in 1913 opgebroken.

Fiets- en wandelas

Sinds de aanleg van de E40 en de Ringvaart/R4 lag een deel van de Oude Spoorweg er verlaten bij. In de Pinte werd de bedding in de jaren 1960 omgevormd tot een woonstraat. Met de plannen voor de realisatie van de groenpool groeide het idee om deze oude verkeersas nieuw leven in te blazen als fiets- en wandelas. Vandaag doorkruist de Oude Spoorweg, net geen vijf kilometer lang, het volledige Parkbos. Het is een hoofdas waarop wandel-, fiets- en ruiterpaden aansluiten. De Oude Spoorweg is een veilig en intussen al veel gebruikt alternatief voor school- en werkverkeer van en naar Gent. De as is geselecteerd als groenklimaatas en als fietssnelweg (F7).

Drie deelprojecten

Na de goedkeuring van het landinrichtingsplan Leie-Schelde in 1998 heeft de Vlaamse Landmaatschappij (VLM) in 2006 het inrichtingsplan voor de Oude Spoorwegbedding opgemaakt. Dat gebeurde in samenwerking met de provincie Oost-Vlaanderen, de Stad Gent, de Gemeente De Pinte en Farys, en met cofinanciering van het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) en de Gemeente Sint-Martens-Latem. Het inrichtingsplan werd opgedeeld in drie deelprojecten met telkens één van de partners als bouwheer/opdrachtgever om de voortgang van het project sneller te laten lopen. De eerste fase omvatte de aanleg van fiets-, wandel- en ruiterpaden op de Oude Spoorweg tussen het Rijvisschepark en de Klossestraat, en de verbreding van het fietspad in het Louis Van Houttepark. In een tweede fase werd de Oude Gentweg opnieuw ingericht met een vrijliggend dubbelrichtingsfietspad, een stuk fietsstraat en vernieuwde kruispunten aan de Oude Gentweg en de Klossestraat. In een derde fase kwam er een nieuw fietspad van de Rijvisschestraat tot de E40 en werden twee nieuwe fietsbruggen aangelegd. De effectieve aanleg gebeurde tussen 2015 en 2018.

Architecturale bakens

Het ontwerp van de Parkbosbruggen kwam tot stand via een Open Oproep van de Vlaams Bouwmeester. Er is gekozen voor slanke portiekbruggen, elegant maar sober. Eén van de aanloophellingen over de E40 is gerealiseerd als een dubbele helix. Bij het ontwerp van de bruggen ging veel aandacht naar de hellingsgraad, het rijcomfort, de doorzichtigheid van de brugstructuur in functie van tegenliggers en het tegengaan van inkijk in omliggende woningen. Als knipoog naar de voormalige spoorfunctie  is op de dwarsbalken langs het traject een reconstructie van een treinwagon geplaatst. De fietsverbinding tussen de Klossestraat en de E40 ligt in een beschermd landschap en is daarom aangelegd in een halfverharding van gestabiliseerde porfier. Ruiters, wandelaars en fietsers kregen elk hun eigen bedding, gescheiden door een dreef van zomereiken. Het volledige traject is verlicht met ledverlichting die ’s nachts gedoofd wordt. De bermen in de straat ‘Rijvisschepark’ werden vergroend. Her en der langs het traject is in rustplekken voorzien met Parkbosmeubilair.

Evaluatie en aandachtspunten

Sinds 29 juni 2018 is de Oude Spoorweg in gebruik, in 2019 wordt hij opgenomen in het fietsroutenetwerk Toerisme Oost-Vlaanderen. De reacties zijn heel positief. Een fietsteller meet het fietsgebruik ter hoogte van de brug over de Ringvaart/R4. Gemiddeld passeren er 1023 fietsers per werkdag. Op drukke dagen geeft de teller zelfs meer dan 1700 fietsers aan. Het gebruik van de Oude Spoorweg als fietsroute zal over enkele jaren nog verhogen wanneer enkele aanlooproutes gerealiseerd zijn. Toch zijn er ook aandachtspunten. Het aanbrengen van een halfverharding van gestabiliseerd porfier vraagt optimale omstandigheden om voldoende binding te krijgen. Fietsers vinden het materiaal minder comfortabel dan beton of asfalt omdat de bovenste korrel los ligt. Het materiaal is ook moeilijk te herstellen en sneeuwvrij te maken. De toekomst zal uitwijzen hoe duurzaam deze keuze is. Een deel van de bomen is aangetast door eikenspintkever en zal de komende winter worden vervangen. De ruiterstrook is in een (te diepe) koffer aangelegd, waardoor sommige ruiters deze zone liever vermijden.


Technische fiche

Oude Spoorweg fase 1

Locatie: oude spoorwegbedding/Louis Van Houttepark, Gent/De Pinte, Oost-Vlaanderen
Uitvoeringstermijn in werkdagen: 120
Jaar van realisatie: 2016-2017
Oppervlakte: 6 ha
Budget ontwerpopdracht (excl. BTW): 42.082 euro
Budget uitvoering werken (excl. BTW): 616.164 euro
Subsidies: 293.316 euro Vlaamse Landmaatschappij – Vlaams gewest (vroegere ALBON),  109.717 euro Stad Gent, 15.990 euro Gemeente De Pinte, 306.072 euro Provincie Oost-Vlaanderen
Projectpartners: Vlaamse Landmaatschappij, Stad Gent, Gemeente De Pinte, Provincie Oost-Vlaanderen

Oude Spoorweg fase 2

Locatie: Oude Gentweg/Louis Van Houttepark, De Pinte, Oost-Vlaanderen
Uitvoeringstermijn in werkdagen: 165
Jaar van realisatie: 2017
Oppervlakte: 2 ha
Budget ontwerpopdracht (excl. BTW): 21.014 euro
Budget uitvoering werken (excl. BTW): 1.212.428 euro
Subsidies: 202.589 euro Provincie Oost-Vlaanderen, 162.768,33 euro VLM
Projectpartners: VLM, Gemeente De Pinte, Provincie Oost-Vlaanderen, Farys

Oude Spoorweg fase 3

Locatie: De Pintelaan/Leebeekstraat/Rijvisschestraat, Gent, Oost-Vlaanderen
Uitvoeringstermijn in werkdagen: 280
Jaar van realisatie: 2016-2018
Oppervlakte: ongeveer 1,5 ha
Budget ontwerpopdracht (excl. BTW): 236.5278 euro
Budget uitvoering werken (excl. BTW): 4.193.443 euro
Subsidies: 2.907.910 euro AWV, 668.648 euro Stad Gent, 96.200 euro Gemeente De Pinte, 96.200 euro Gemeente Sint-Martens-Latem, 318.999 euro Provincie Oost-Vlaanderen, 105.486 euro VLM
Projectpartners: VLM, Stad Gent, Gemeente De Pinte, Gemeente Sint-Martens-Latem, Provincie Oost-Vlaanderen, AWV, De Vlaamse Waterweg